

Ήταν 17 Νοεμβρίου 1973 όταν οι σχολικές αίθουσες της Καβάλας άδειασαν απότομα, αφήνοντας πίσω τους μια βαριά σιωπή που επισκιάστηκε γρήγορα από τον φόβο και τον πόνο, την ώρα που το Πολυτεχνείο στην Αθήνα περνούσε στην ιστορία.
Μέσα από τη διαδικτυακή ομάδα του Facebook «Καβάλα, Περπατώντας μέσα στο χρόνο», η Γεωργία Τόλη άνοιξε το χρονοντούλαπο των αναμνήσεων, περιγράφοντας τις στιγμές αγωνίας που έζησε ως μαθήτρια της τρίτης τάξης του τότε Β' Θηλέων.
Εκείνη την ημέρα, οι καθηγητές έδιωξαν εσπευσμένα τους μαθητές στα σπίτια τους. Η Γεωργία Τόλη βρέθηκε να περιμένει το αστικό λεωφορείο στη στάση μπροστά από το μαρμάρινο λιοντάρι, δίπλα στις Καμάρες. Δίπλα της, μια συμμαθήτριά της έκλαιγε με λυγμούς, καθώς το αγόρι της βρισκόταν στην Αθήνα, μέσα στο Πολυτεχνείο, και η επικοινωνία ήταν αδύνατη.
Αυτή η εικόνα της απόλυτης αγωνίας δεν ήταν η μοναδική στην πόλη. Σε άλλες σχολικές αυλές, μεγαλύτερες μαθήτριες θρηνούσαν αθόρυβα για τα αδέρφια τους που βρίσκονταν στο επίκεντρο των γεγονότων.
Στην Ελευθερούπολη, στρατιώτες έκαναν την εμφάνισή τους πίσω από το γυμνάσιο. Τα παιδιά πήραν εντολή να φύγουν αμέσως. Όταν το σχολείο άνοιξε ξανά, ο αριθμός 114 βρισκόταν γραμμένος στον πίνακα. Μια θεολόγος, που δίδασκε και στο 1ο Θηλέων της Καβάλας, μπήκε στην τάξη μαυροφορεμένη χωρίς να πει λέξη. Λίγο αργότερα έγινε γνωστό ότι ο αδερφός της, ο Γεώργιος Γεριτσίδης, έπεσε νεκρός στο Πολυτεχνείο ενώ βοηθούσε τραυματίες.
Ανάλογο πένθος χτύπησε άλλη μια μαθηματικό της πόλης, η οποία αναχώρησε εκτάκτως για την πρωτεύουσα. Ο 22χρονος αδερφός της, φοιτητής του Παντείου Γεώργιος Σαμούρης, βρισκόταν και αυτός ανάμεσα στους νεκρούς.
Στο παλιό Αρρένων, οι μαθητές της απογευματινής βάρδιας είδαν τον μαθηματικό τους, κύριο Κυριακίδη, να μπαίνει στην τάξη και να τους ζητά να αποχωρήσουν γρήγορα. Κάποιοι προσπάθησαν να πάνε στα γνωστά στέκια για μπιλιάρδο, αλλά τα βρήκαν κλειστά, ενώ ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις είχαν παραταχθεί σε κεντρικά σημεία της πόλης. Ακόμα και η προσπάθεια μερικών εφήβων να παίξουν ποδόσφαιρο στον Άγιο Ιωάννη διακόπηκε βίαια από την αστυνομία.
Οι πληροφορίες έφταναν με το σταγονόμετρο μέσω τηλεφωνημάτων από την Αθήνα ή τον Πειραιά. Το ραδιόφωνο και η ΥΕΝΕΔ μετέδιδαν για ανταρσία, προτού σιγήσουν τα πάντα. Σε κάποια σχολεία υπήρξαν καθηγητές που προέτρεπαν κρυφά τους μαθητές να σταθούν στο πλευρό των φοιτητών, ενώ σε άλλα επικρατούσε το απόλυτο σκοτάδι της λογοκρισίας.
Ο φόβος σκέπασε τις γειτονιές. Με την επικείμενη επιστράτευση, τα τανκς άρχισαν να ανεβαίνουν προς τον Έβρο. Οι δρόμοι άδειασαν από άντρες, οι γυναίκες έτρεχαν στα μπακάλικα για προμήθειες φοβούμενες τον πόλεμο, και τα βράδια τα σπίτια της Καβάλας έσβηναν τα φώτα τους, περιμένοντας στο σκοτάδι το ξημέρωμα της επόμενης μέρας.
